Güneydoğu İran’da yer alan Taftan Yanardağı, yüzyıllardır sönmüş kabul ediliyordu. Son uydu verileri ise tabloyu tamamen değiştirdi. Zirvede tespit edilen hızlı yükselme, yer altındaki baskının arttığını gösteriyor. Bilim insanları, yanardağın statüsünün yeniden değerlendirilmesi gerektiğini söylüyor. Bölge için uzun süredir göz ardı edilen volkanik riskler tekrar gündemde.
Hareketlilik kalıcı görünüm sergiliyor ve geri çekilme işareti taşımıyor. Araştırmacılar, yer altında sıcak sıvılar, gaz birikimi ya da yüzeye yaklaşık 5 kilometre derinlikte ilerleyen magma olasılığı üzerinde duruyor.
Volkan bilimci Pablo González’e göre elde edilen veriler, Taftan’ın sanıldığından çok daha aktif olduğunu gösteriyor. Çalışmanın amacı panik yaratmak değil, bölgedeki yetkilileri uzun süredir ihmal edilen volkanik tehlikelere karşı uyarmak. Özellikle hidrotermal sistem üzerinde artan baskı, sessiz ilerleyen fakat ciddi sonuçlar doğurabilecek süreçlere işaret ediyor.
Uydu görüntüleri sayesinde sülfür dioksit, hidrojen florür ve karbondioksit salınımları net biçimde tespit edildi. Mayıs ayında gerçekleşen iki büyük gaz boşalımı, yer altındaki basıncın kritik seviyelere ulaştığını gösteren önemli veriler arasında yer aldı.
Uzun süre 'sönmüş' kabul edilen Taftan, artık 'uyuyan' yanardağ sınıfında değerlendiriliyor. Holosen döneminden sonra patlama yaşamadığı düşünülse de, son gelişmeler sessizliğin yanıltıcı olduğunu ortaya koydu. Zirvenin altında, yüzeye oldukça yakın seviyede gerçekleşen deformasyon, risk haritalarının güncellenmesi gerekliliğini gündeme taşıyor.
Khash, Zahedan ve Pakistan’daki Taftan yerleşimi, olası patlamadan doğrudan etkilenebilecek noktalar arasında bulunuyor. Zehirli gaz yayılımı, kül yağışı, lav akıntıları ve altyapı hasarı, senaryolar arasında yer alıyor.
Araştırmacılar yakın vadede patlama öngörüsü paylaşmıyor. Ancak yer altındaki basıncın dağılmadığı, aksine kalıcı şekilde arttığı vurgulanıyor. Yüzyıllardır sessiz kalan yanardağ, artık görmezden gelinemeyecek sinyaller veriyor.
millet olarak senin uyuma rekorunu kırmazsak eğer..
2023’te, yanardağdan gaz sızıntıları bildirilmiş, bu gazların kokusunun yaklaşık 50 kilometre uzaklıktan bile hissedildiği kaydedilmişti. /// Bu arada, içerikte sürekli "yüzyıllardır" ifadesi kullanılıyor ancak başlık ki doğru bir başlık, yanardağın 710.000 yıldır yani “binlerce” yıldır sessiz olduğunu vurgulamakta..